Jaaroverzicht 2019

250ste blogbericht

2019 was een leuk jaar! Ik heb weer van alles onder handen gehad, waarvan vooral veel ornamentwerk voor de Utrechtse Domkerk en de Eusebiuskerk in Arnhem. Tijd voor een jaaroverzicht 2019.

Blauwe sodaliet

vrouw in blauwe steen Niet alles wat ik dit jaar gedaan heb is op mijn blog gepubliceerd. Zo heb ik een paar dingen voor andere beeldhouwers gedaan. Een daarvan was een groot beeld in blauwe sodaliet, van een gestileerde dame. Ik heb het gipsmodel in de nieuwe steen nagezaagd en vervolgens gehouwen en gepolijst. Dit materiaal is lastig te bewerken maar het heeft een overdonderende kleur. Ik weet zeker dat het op de juiste plek veel indruk gaat maken. Door al die levendige kleuren is het op mijn foto lastig om de vormen te zien, maar rechtop en bij het goede licht (niet onder mijn afdak met gedempt licht) zal het wel goed te herkennen zijn. Omdat het voor een andere beeldhouwer is gemaakt, heb ik er indertijd geen melding van gemaakt op dit blog. Ik heb in een blogbericht wel laten zien hoe ik het blok met een kettingzaag op maat heb gezaagd.

Holocaustmonument

Het inschilderen van details in de scheur

Ook een project voor een andere beeldhouwer was een klein klusje dat ik vorige week voor Gerard Overeem uitvoerde: het hakken van een scheur in een granieten Monument voor de Holocaust. De scheur staat voor het leed van de Jodenvervolging dat zijn sporen heeft nagelaten. Lees hier↑ het bijbehorende krantenartikel. In een eerder krantenartikel meer uitleg over het monument. Het wordt op 27 januari 2020 onthuld.

Thomas van Aquino

kopie van beeld van Thomas van Aquino naast herstelde origineel

De kopie van het beeld van Thomas van Aquino was een project dat bijna dit hele jaar in beslag nam. In november 2018 kreeg ik het beeld binnen en begon ik met de reconstructie, in maart 2019 zaagde ik het blok Udelfanger zandsteen op maat en begon ik met het voorzagen. Ik begon ook enthousiast met het voorhakken van de twee delen en de stukken exact op elkaar passend te maken, maar er kwamen opeens allemaal opdrachten tussendoor voordat ik in oktober 2019 eindelijk het beeld kon afronden.

Paus Leo de Grote

het voorzagen van het hoofd van Paus Leo in zandsteen het voorzgen van het lijf van Paus Leo in zandsteenNadat ik dit beeld had afgeleverd kon ik meteen verder aan het volgende beeld voor de Sint-Janskathedraal: Paus Leo de Grote. Op dit moment ligt ook dit beeld even stil door een reis naar India, door het bovenstaande holocaustmonument en nog een opdracht van een Japanse Lantaarn. Maar ik kon de twee delen van het beeld nog wel helemaal voorzagen, zodat ik in het nieuwe jaar voortvarend van start kan. Ook dit beeld staat aan de noordzijde van de Sint-Janskathedraal in Den Bosch, en wel aan de linkerkant vanaf het beeld van Thomas dat ik hierboven noemde.

Een Japanse lantaarn

kopiëren van granieten Japanse lantaarmHet lijkt misschien of ik over deze twee beelden lang gedaan heb, maar dat is nog niets vergeleken bij de hekkensluiter van dit jaar. Voor de Japanse tuin van Landgoed Clingendael in Den Haag heb ik in mei 2017 al offerte uitgebracht, en pas nu komt het er echt van. Ik moest een gereconstrueerde kopie van een verweerde Japanse lantaarn hakken uit Beiers graniet. Ik ben inmiddels al aardig op weg, maar ik moet nog een gelobde voet hakken en daarna de detaillering nog met de klant afstemmen. Een blogbericht volgt!

Een marmeren vogelbad

een marmeren vogelbad in de vorm van een eend. jaaroverzicht 2019Soms krijg je aparte opdrachten. Een klant had als jongen een vogelbad in de vorm van een eend geboetseerd en wilde deze nu in marmer in zijn tuin. Natuurlijk kan dat. Helaas was zijn kleimodel inmiddels gesneuveld, dus moest ik eerst een reconstructie maken. Hiernaast een foto halverwege het proces.

Pan in porfier… alweer?

Pan in porfier: poten gehouwenIk heb eind oktober nog twee dagen kunnen vinden om even wat werk te doen aan mijn beeld van Pan in rode porfier. Zoals je in mijn laatste bericht erover kunt lezen was ik net begonnen met voorhakken toen ik het aan de kant moest leggen. Dat was ruim anderhalf jaar geleden (maart 2018).

Maar ik moest het beeld ook deze keer al weer snel aan de kant zetten omdat ik met andere projecten aan de gang moest, zoals Paus Leo. Toch heb ik de bokkenpoten, het gezicht, de handen en de fluit er grofweg op kunnen zetten. Op dit moment heb ik er al met al nog maar een dag of vijf aan kunnen hakken. Ik hoop dat ik in het komend jaar meer tijd kan vinden en het beeld zal kunnen afronden.

Een kopje voor de Eusebiuskerk in Arnhem

een simpel kopje in Udelfanger zandsteen voor de Eusebiuskerk. jaaroverzicht 2019De Eusebiuskerk bevat allerlei beeldhouwwerk. De kwaliteit varieert van heel fijn uitgewerkt tot vrij primitief, en van uit de bouwtijd tot nu. Ergens in een zijbeuk van de kerk, helemaal bovenin, ontbrak een klein mannenkopje↑ in een rij van 9 vrij primitief gemaakte hoofdjes. Drie waren er nog uit de bouwtijd van de kerk, en drie uit de jaren zestig van de 20e eeuw. Ik mocht voor de ontbrekende plek een kopje maken. Als het er maar net zo primitief uitzag. Dat is nog best lastig! Iemand zei tegen me dat je eigenlijk aan een metselaar of een beginner zou moeten vragen om het te maken, dan zou je misschien de juiste sfeer treffen. Ik heb er maar een mannetje met een pagekopje van gemaakt.

Meer voor de Eusebiuskerk: Twee gigantische pinakels

pinakelblokken Eusebiuskerk klaar voor verzendingVerreweg het meeste werk van dit jaar hebben we gehad aan ornamentwerk voor twee grote pinakels en omringend ornamentwerk van de noordbeuk van de Eusebiuskerk. Stide, Jelle, en ik, deels met ondersteuning door Serge, hebben er maanden werk aan gehad.

We hebben voor deze noordbeuk ornamenten gehouwen in twee soorten rode zandsteen, in Udelfanger zandsteen en in Massangis kalksteen. Het was zoveel werk dat ik op het laatst toe was aan een geintje.

Twee keer ornamenten voor de Domkerk

kantbloemen in weiberner tufsteen voor de Utrechtse Domkerk

voltooide kanthogels van volvic basaltlava, nat door de regen

Maar de Eusebiuskerk was niet de enige kerk waar we ornamenten voor maakten. Nadat we het vorige jaar afsloten met 29 tufstenen kanthogels voor de zuiderkapel van de Domkerk in Utrecht, kregen we deze zomer nog meer kantbloemen, in Volvic Basaltlava deze keer. Deze twintig kantbloemen hebben we met zijn vieren (Serge, Stide, Jelle en ik) ondanks vertragingen nog net op tijd kunnen afronden.

Ornamenten hakken op de Domtoren

proefhogel voor Domtoren UtrechtToegegeven, het was maar een klein proefproject, en het grote werk aan de Domtoren moet er nog aankomen. Maar toen de steiger rond de toren er nog niet stond zijn Jelle en ik twee dagen alle 465 traptreden van de Domtoren op geklauterd met al onze gereedschappen, en hebben helemaal bovenin een paar ornamenten op proef gebeeldhouwd, zodat daar de vervolgaanpak op kan worden afgestemd. Gelukkig was het prachtig weer en hadden we een schitterend uitzicht.

Familiewapen in Udelfanger zandsteen

kleine wapensteen in Udelfanger zandsteen-voltooidVoor de voorgevel van een boerderij in het oosten van het land maakte ik in oktober dit gevelsteentje met familiewapen, in Udelfanger zandsteen. Om het levendig te houden koos ik voor een barokke schildvorm, zodat het ook goed aftekent aan de gevel.

 

Familiewapen in hardsteen

familiewapen arduin met twee valken. Familiewapen, wapensteen, reliëf met wapen, familienwappenHet familiewapen dat ik later in diezelfde oktobermaand afrondde was heel wat groter: 41 x 66 cm. Het komt in een gerestaureerde pastorie aan de buitengevel, ergens in België. Ik heb veel plezier beleefd aan het vormen van de zwierige golven van het dekkleed en de piepkleine details van de helm.

Beeld de Nacht

Beeld De Nacht door Eduard van Kuilenburg- nieuwe kopie in MuschelkalksteenMaar het was niet alleen ornamenten wat de klok sloeg, ik had ook beeldhouwwerk onder handen. Voor de westgevel van de toren van de Eusebiuskerk mocht ik de grote kraagsteen met het beeld van De Nacht maken: een blote dame met een nest met uilen naast zich. Om het proces te versnellen heb ik deze en haar tegenhanger, De Dag, op mijn voorzaagmachine voorgezaagd. Het paste ook maar nèt: ik moest een aantal hoeken wegzagen, anders kon deze dame niet ronddraaien.

Luchtboogbeelden: Zeven Zonden

Kopie hakken van luchtboogbeeldje De WoedeHet was vorig jaar en het jaar daarvoor een drukte van belang met luchtboogbeelden. Dat was dit jaar wat minder, omdat de ornamenten alle aandacht opeisten. We hadden maar één boog te gaan, met de Zeven Zonden erop afgebeeld. Jelle maakte de IJdelheid, de Vraatzucht en de Hebzucht, Stide kreeg De Afgunst en de Wellust, en ik maakte de laatste twee.

De Woede was een luchtboogbeeldje van een man met een vertrokken gezicht die een mes trekt. Hij zat er nogal primitief bij, in zijn berenvel. Als enige man onder de vrouwen had hij eigenlijk niet zoveel te klagen, maar hij was er duidelijk niet tevreden mee.

luchtboogbeeld De Luiheid voltooidDe Luiheid daarentegen, oftewel de Ledigheid, maakte zich minder druk. Ze zat een beetje achterover haar werkpaard te strelen in haar uitdagende jurk, en leek meer uit op haar eigen gemakzucht.

Een kei met huisnummers

zwerfkei met huisnummer- klaarVoor een pand in Amersfoort maakte ik van een grote zwerfkei van rood graniet een huisnummer. Misschien dat ik toch nog ooit de cijfers ga vergulden voor de duidelijkheid.

Een boom met keien

Voor hetzelfde pand werkte ik mee aan een kunstwerk voor de bewoners: voor elke bewoner maakte ik een roestvrijstalen boomblaadje met hun eigen kei erop, die verwerkt werden tot een grote boom. Het was een hoop werk om alles te zagen, buigen, lassen en lijmen, zeker als je niet zo toegerust bent voor metaalbewerking. Het was wel heel leuk om te maken. Schilderes Sandra Nanning veranderde het trappenhuis in een drie verdiepingen omvattende boom.

Een lepelaar uit Haarlem

kleimodel en stenen lepelaarNiet alle beeldhouwwerk dat vervangen moet worden is verweerd geraakt. Soms verdwijnt er beeldhouwwerk door verbouwingen en willen latere bewoners het toch weer op hun pand, en heel soms wordt er iets gestolen. Zo ook met een boeddhakop, een pelikaan en een lepelaar in Haarlem. Gelukkig werd de pelikaan weer teruggevonden. Van de lepelaar maakte ik na reconstructie een kopie, en Jelle nam de boeddhakop voor zijn rekening.

Een hoop werk voor collega’s

voorgezaagde Engel voor de Sint-Janskathedraal in Den BoschZoals je misschien begrepen hebt, werk ik regelmatig samen met mijn collega’s Serge van Druten, Stide Vos en Jelle Steendam. Zij zijn net als ik alle drie zelfstandig ondernemers met een eenmanszaak. Alleen Jelle werkt op mijn eigen terrein; Stide heeft een eigen werkplaats naast mij en Serge 20 kilometer verderop. Ik vind het fijn om collega’s in de buurt te hebben en grotere opdrachten te kunnen delen.

Maar ik ben wel de enige met een eigen voorzaagmachine. Dat houdt in dat ik regelmatig het verzoek krijg om voor de anderen iets voor te zagen. Ook Jelle kan er goed mee overweg, dus die zaagt weleens voor mij en vooral voor zichzelf. Maar Jelle en ik hebben ook vaak genoeg beelden voor Stide en Serge voorgezaagd. Ook regel ik meestal de grote lijnen, de offertes en de verdeling van alle gezamenlijke projecten, zoals de Eusebius en de Domkerk.

herstellen van een gebroken tuinvaas. Jaaroverzicht 2019Jelle werkt voornamelijk onder mij, maar hij neemt ook eigen werk aan (neem eens een kijkje op zijn website). Dus regelmatig schuif ik dingen naar hem door waar ik zelf niet aan toe kom. Soms doet hij er wat langer over dan ik zelf zou doen, dat komt omdat ik dit werk uiteraard al langer doe. Helaas hebben we in Nederland geen specifieke opleiding tot restauratiebeeldhouwer, dus is het werk zelf zijn opleiding. Zo heeft Jelle dit jaar bijvoorbeeld een aantal tuinornamenten hersteld.

Nieuw jaar: muzikanten en apostelen

verweerde beelden van De Muzikanten in opslagWat zit er komend jaar aan te komen? Het allerbelangrijkste in het vooruitzicht is al het ornamentwerk dat we nog gaan krijgen van de restauratie van de Domtoren in Utrecht. Balustradepinakels, waterspuwers en diverse ornamenten.

Dan krijgen we vooral ook nog boog 14 en 16 van de Eusebiuskerk in Arnhem. Boog 14 bestaat uit een groep van 7 muzikanten en boog 16 bevat een aantal apostelen. Het zijn de laatste beelden die beeldhouwer Eduard van Kuilenburg maakte voor de kerk, en we kunnen hierin een overgang zien naar een wat hoekigere stijl. Er waren indertijd bij de oplevering (rond 1956) al geschrokken vragen van het kerkbestuur over de ‘overvolle luchtbogen’ die dit opleverde, ondanks dat de blokmaat niet groter was dan die van de eerder gemaakte beeldengroepen rond het koor. De apostelen vooral hebben massieve vuisten en bonkige koppen. We zien er naar uit om ze in nieuwe steen te kopiëren (als je wilt weten waarom deze beelden vervangen worden: lees dit artikel over de Ettringer tufsteen↑ waarvan ze gemaakt zijn).

Kisten vol puin en nog meer beelden te gaan

kisten met luchtboogbeelden die nog gekopieerd moeten worden.Dat zijn dus veertien beelden voor boog 14 en 16, waarvoor we begin januari de nieuwe blokken steen verwachten. We hebben er al plek voor ingeruimd. Maar er staan nog 12 kisten in onze opslag en een partij losse stukken buiten op het terrein, die ook allemaal nog een keer aan de beurt komen.

Een deel van deze overige beelden is sterk verweerd omdat deze na het impregneerproces in stukken uiteen gevallen zijn, en ligt als een laag puin onderin de kisten. Het zal nog een interessant project zijn om deze te reconstrueren. Àls dat al gebeurt, want men beraadt zich momenteel over een alternatieve invulling van de lege plekken. Wij hebben in ieder geval al offerte gedaan :).

Alle overige blogberichten van afgelopen jaar

Ik wens jullie allemaal een heel goed, leerzaam en creatief Nieuw Jaar. Allemaal bedankt voor het volgen van dit blog!

Beeldhouwerijblog.nl is het blog van Koen van Velzen, beeldhouwer in steen en brons. Zie ook mijn website: beeldhouwerijvanvelzen.nl

Volg me op Instagram↑
en op Twitter↑
en op YouTube↑

Werk voor derden: een marmeren beeld

20160330_173053Nu ik zo ongeveer hersteld ben van de diepe snijwond in mijn onderarm heb ik het meteen ook weer heel druk, met Mozes en Aaron, luchtboogbeelden, ornamenten, Artemis, en werk voor derden. Van de week ben …Lees het hele artikel…

Een granieten grafmonument

Gewoonlijk schrijf ik niet over beeldhouwwerken die ik voor andere beeldhouwers uitvoer, omdat het hun ontwerp is en ik niet met het werk van die beeldhouwer kan gaan pronken. Maar afgelopen maand heb ik in graniet een grafmonument uitgevoerd naar het ontwerp van beeldhouwer Gerard Overeem. Hij was tevreden met het resultaat en vond het prima als ik er op dit blog aandacht aan besteed. …Lees het hele artikel…

Vier werkstukken tegelijk….

het polijstwerk aan de bovenzijde van een panipitha in zwart graniet2 Het polijstwerk aan de bovenzijde van een panipitha in zwart graniet1
het zagen van een blok Rosa Porinho graniet met de haakse slijper kloven van een blok dolomiet met wiggen
Panipitha

De afgelopen week ben ik met vier projecten tegelijk bezig geweest, ietwat divers. Allereerst loopt het werk aan de zwarte, vierkante panipitha gewoon door. Ik heb de bovenzijde inmiddels vormgegeven en ben begonnen aan de laatste vier zijden met Lotusmotief. …Lees het hele artikel…

Een hoop zaagwerk

zagen van graniet met haakse slijperZo af en toe hak ik een beeld voor een andere beeldhouwer. Deze zaterdag ben ik begonnen met zaagwerk aan een fiks blok graniet voor een grafmonument. Omdat het niet mijn eigen ontwerp is zal ik er verder niet al te veel over kunnen zeggen, maar wel iets over het procédé. …Lees het hele artikel…